Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye ateşlemeden girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası verir bilhassa tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada no. 1 tubos nasıl içilir gibi tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo yoğunluğu nasıl benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte damakta beliren tat ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu hemen yazmak iyi olur, zira hafıza kısa sürede silikleşir. Aynı çubuğu iki kez koklamak hatayı azaltır çünkü kalabalık ortamlarda ince kokular çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek hem de kriterleri önceden belirlemek en doğru yol olur. Kriter belli olunca her puro aynı cetvelle değerlendirilir böylece yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme esnasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta durursa dikkat artar.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz üstelik erken davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat genellikle hafif ama net gelir elbette bu düzen her üründe birebir geçerli olmayabilir. No. 3 tubos yoğunluğu nasıl benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer zira gerçek karakter çoğu zaman burada gizlidir. Orta bölümde aroma gücü çoğu zaman yükselir ve notalar koyulaşır hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç yarım olur. Petit churchills tadım notları gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç gelir gerçekten bu sebeple yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınmış yaprak kendi karakterini ancak orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha adil değerlendirme sağlar. Evrelerin geçişi genellikle net değildir, o nedenle kabaca üçe ayırmak işinizi görür. Geçişleri yakalamak için çekiş aralığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir ve aromayı bozar.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Yoğunluğu sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur hâle getirir her zaman sabit ışık ve sessiz bir köşe seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için işe yarar bu durum değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı kılar. 1 belli belirsiz notayı, 5 de damakta baskın duran yoğun notayı gösterir bu sayede odak bölünmez ve yorum kalitesi yükselir. Petit julietas neye benzer gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda kalır ve ileride okunduğunda neyi düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı tonları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not çıkarabilir. Notu vermeden önce en az üç nefes yapmak şarttır diğer taraftan ondalık puanlar yazmak fazladan bir yük getirir. Skalayı her seferinde aynı tutmak karşılaştırmayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası genellikle kullanılan puandır, zira ılımlı çubuklar çoğunluğu kapsar. Uç noktalardaki notlar gerçekten istisnai hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çap, yanışın hızını hem de yoğunluğunu doğrudan etkiler bu nedenle kül hattının düzgün gitmesini de izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk hızla ısınır, bu yüzden baharatlı notalar erken belirir nitekim ince çubuklarda sıcaklık birikimi çok daha çabuktur. Romeo y julieta petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz yanma temposu de tadı doğrudan değiştiren bir unsurdur. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha yavaş akar ve notalar sonradan açılır ve bu çabukluk tadın okunma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme dengesizse not bölümüne yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha okunur yapar fakat şiddetini düşürmez tersine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana dağılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara yazmak gerekir. Değişik çaplarda iki ürünü aynı günde denerken ilk olarak dar çaplıyı ardından kalını içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun aroma ince olanın tadını gölgelemez. Aradaki ara zamanı yaklaşık otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ile burnun duyduğu koku oysa bu iki kanal karşılıklı besler fakat eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı yazmak gerekir bu fark başta küçük görünse de yorumları epey değiştirir. Nefesi ağızdan bırakırken burundan hafifçe çıkarmak retrohale denemesidir mesela hafif bir nefes aromayı çok geniş gösterir. Robusto formunda puro benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle aroma tarafını net verir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl gibi ince bir çubuk ise fındıksı tonu daha hızlı bırakır hızlı bir çekiş de ince tonları örter. Güç dilde zayıf ama koku tarafında yüksek olabilir aynı şekilde çok sıcak bir öğünden sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayırmak kafa karışıklığını önler. Acemi kişiler açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça damak kısmı de ayrıntı vermeye başlar. Değişik aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük algılanır ayrıca yemek arasında tadım yapıyorsanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce oda sıcaklığında bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Romeo y julieta wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur zira yorgun bir ağız en güçlü notayı bile silik gösterir. Sade kahve kavrulmuş tonlarını öne çıkarır, şekerli içecek ise onları bastırır üstelik buzlu içecekler damağı uyuşturur ve aroma algısını azaltır. Romeo y julieta puritos puro benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha temiz görünür o nedenle temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her tadımda aynı seçmek kıyası bozmaz gerçekten tatlı sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Yemekten hemen sonra değerlendirme denemek doğru olmaz. Kahve ve su dışında sade çay de kullanılabilir; önemli olan seçimin sade kalmasıdır. Damak temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek iyi sonuç verir. Aceleyle girişilen tadım sıklıkla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk formatında yanış hızlı olduğundan aroma dalgalanması daha dar bir alanda kalır üstelik başlangıç notu bu boylarda hızla silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ve son çekişler arasındaki farkı görmek daha zordur bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha dikkatli izlenmelidir. Club kalınlığında sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve aroma gücünü gözlemeyi kolaylaştırır zira her nefesin ağırlığı daha fazladır. Romeo julieta 20 mini benzeri mini ölçü de sedir tonunu hızla ortaya koyup biter çünkü geçiş uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek denemeden daha sağlam sonuç sunar bu nedenle sakin ve dengeli çekiş tercih edilir. Teneke kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrıca yazmak yararlıdır. Ölçü kısaldıkça tat katmanı daralır, fakat güç hissi aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını puro kayıtlarıyla birebir karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm kullanmak işe yarar.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Bir defalık bir deneme yoğunluk konusunda güvenilir bir fikir vermez demek ki her tadım önceki denemenin üzerine inşa edilir. Ruh hali, ortam ve saat izlenimi değiştirir bu alışkanlık üç dört tadımdan ardından belirgin fayda verir. Bu yüzden küçük bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar defalarca yeniden keşfedilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir tonu aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da zaman kaybına neden olur. Saat, çubuk ismi ve not tabloya yazılmalı nitekim ilk notlar ileride açıldığında ilginç farklar gösterir. Puanlar birbirinden iki basamaktan çok fark varsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Mesela ikinci evre güçlü sedir tonu gibi bir kayıt tatmin edici sayılır. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, içimin damaktaki ağırlığını tarif eder; aroma gücü de tatların şiddetidir çünkü bu iki özellik aynı yönde hareket etmek mecburiyetinde olmaz. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız ölçülür bu ikisini ayırmak sonuçta daha dürüst bir değerlendirme doğurur. El principe tadım notları gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir tonunu belirgin taşıyabilir örneğin ağır bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. Dengeli onlu puro kutusu benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir tonunu yüksek taşır üstelik dolgun bir duman notasız da olabilir. Yani hafif içimli bir puro güçlü lezzet sunabilir tersi durum de geçerlidir. Farkı görmek için iki puan yazmak işe yarar bu sebeple tek kelimeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakarak aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın dolgunlukta iki ürün içinde aroma ayrımı aramak ince bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ve tekrarlı kayıt almayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir yani en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir ortamda çubuk çabuk yanar ve baharatlı tonlar öne geçer bu nedenle oda şartlarını de deftere eklemek akıllıca olur. Aşırı nemli ortamda ise çekiş ağırlaşır ve lezzet silikleşir sıcaklık de yaprağın yanma hassasiyetini değiştiren ayrı bir etkendir. La prado aroma profili gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu durumu dikkate almak yararlıdır yoksa farklı günlerde çıkan puan farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark net okunur değerlendirme günü seçerken bunu hesaba katın. Temiz hava ortamdaki kokuları dağıtır, yoğun koku ise algıyı şaşırtır hâlbuki asıl etken sıklıkla odadaki nem ya da koku çıkar. Tadımı hep aynı odada yapmak en güvenilir yöntemdir. Kapalı bir ortamda duman birikirse sonraki çubuğun aroması yanlış algılanabilir. Kapı aralığı bırakmak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar çok sertse yanış yapısı bozulur.